Ήταν ίσως το πιο άμεσα κοινωνικό και πρακτικό θέμα της συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου Σπάτων–Αρτέμιδος της 8ης Σεπτεμβρίου 2026. Ένα θέμα που μπορεί να αφορά ευθέως την καθημερινότητα και τον οικογενειακό προϋπολογισμό ενός δημότη που χρωστά στον Δήμο και δυσκολεύεται να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του.
Το Δημοτικό Συμβούλιο έπρεπε να καθορίσει το πλαίσιο με το οποίο θα ρυθμίζονται πλέον οι βεβαιωμένες οφειλές. Πόσες δόσεις θα μπορεί να πάρει ο οφειλέτης, τι θα συμβαίνει με τις παλιές οφειλές, τι συνέπειες θα έχει η απώλεια προηγούμενων ρυθμίσεων και, κυρίως, τι ελάφρυνση μπορεί να δοθεί στους δικαιούχους του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος.
Θα περίμενε λοιπόν κανείς αρκετές ερωτήσεις.
Δεν έγιναν.
Η μόνη ουσιαστική επιφύλαξη πάνω στον τρόπο εφαρμογής της ρύθμισης ήρθε από την επικεφαλής της Δημοτικής Κίνησης "Στην Πράξη", Μυρτώ Τσιγκούλη.
Με απούσα την ΑΝ.Α.Σ.Σ.Α.
Η μείζων αντιπολίτευση, η ΑΝ.Α.Σ.Σ.Α. της Άννας Ραφτοπούλου, δεν συμμετείχε τελικά στη συζήτηση και στην ψηφοφορία του συγκεκριμένου θέματος, καθώς μέχρι εκείνο το σημείο είχαν αποχωρήσει από την τηλεδιάσκεψη η επικεφαλής και οι σύμβουλοι της παράταξης που είχαν προηγουμένως συμμετάσχει. Γι' αυτό και η απόφαση καταγράφεται ως ομόφωνη μεταξύ όσων ήταν παρόντες στην ψηφοφορία, χωρίς να υπάρχει ψήφος συμβούλου της ΑΝΑΣΣΑ.
Τι ακριβώς ψήφιζαν
Η απόφαση 126/2026 δεν αφορούσε απλώς την αποδοχή μιας δυνατότητας που έδωσε ο νέος νόμος. Το υπηρεσιακό εισηγητικό που ενσωματώθηκε στην απόφαση περιλαμβάνει συγκεκριμένους κανόνες εφαρμογής.
Για οφειλές έως 3.000 ευρώ το ανώτατο όριο καθορίστηκε στις 24 δόσεις, από 3.000,01 έως 10.000 ευρώ στις 36 δόσεις και πάνω από 10.000 ευρώ στις 48 δόσεις. Για οφειλές παλαιότερες των πέντε ετών προβλέφθηκαν 12 επιπλέον δόσεις, χωρίς ποτέ να ξεπερνιούνται οι 48, ενώ για όσους έχουν χάσει δύο ή περισσότερες προηγούμενες ρυθμίσεις της ίδιας οφειλής το ανώτατο όριο μειώνεται στο μισό.
Αυτά δεν είναι λεπτομέρειες. Είναι οι κανόνες με τους οποίους θα κριθεί πόσο χρόνο θα έχει στη διάθεσή του ένας πολίτης για να εξοφλήσει μια οφειλή στον Δήμο.
Η ίδια απόφαση προβλέπει επίσης ότι για τους δικαιούχους του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος μπορούν να διαγραφούν πλήρως τόκοι, προσαυξήσεις και πρόστιμα και να διαγραφεί έως και το 50% της κύριας οφειλής.
Δεν χρειάζεται ένας δημοτικός σύμβουλος να είναι νομικός – χρειάζεται όμως να γνωρίζει τι ψηφίζει
Οι δημοτικοί σύμβουλοι δεν χρειάζεται να είναι νομικοί. Όταν όμως καλούνται να αποφασίσουν πώς θα ρυθμίσει το χρέος του ένας πολίτης που μπορεί πράγματι να βρίσκεται σε πολύ δύσκολη οικονομική κατάσταση, έχουν τουλάχιστον την πολιτική και θεσμική ευθύνη να γνωρίζουν το πλαίσιο πάνω στο οποίο ψηφίζουν.
Σε αυτήν την περίπτωση το άρθρο 513 του ν. 5314/2026*, του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης δημιουργεί το νέο πλαίσιο διευκόλυνσης των οφειλετών των Δήμων και περιέχει τρεις παραπομπές σε άλλους νόμους.
Δεν χρειαζόταν λοιπόν κάποιος να γνωρίζει απέξω τη νομοθεσία. Χρειαζόταν όμως να την ανοίξει, να τη διαβάσει και, αν κάτι δεν ήταν σαφές, να ρωτήσει πριν ψηφίσει.
Η επιφύλαξη της Μυρτώς Τσιγκούλη
Η Μυρτώ Τσιγκούλη ήταν εκείνη που έθεσε το ουσιαστικότερο ερώτημα της συζήτησης.
Στάθηκε στη δυνατότητα διαγραφής «έως 50%» της κύριας οφειλής για τους δικαιούχους του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος και επισήμανε ότι η διατύπωση είναι αρκετά ανοιχτή. Ζήτησε ουσιαστικά να μάθει με ποια σαφή κριτήρια θα αποφασίζεται ποιος θα δικαιούται και πόση διαγραφή, ώστε να μην υπάρχει δυνατότητα διαφορετικής αντιμετώπισης από περίπτωση σε περίπτωση.
Και το ερώτημα είναι απολύτως εύλογο.
Η απόφαση λέει ότι η διαγραφή, έως 50%, θα προσδιορίζεται «κατά περίπτωση» με βάση αντικειμενικά στοιχεία της οικονομικής και οικογενειακής κατάστασης. Δεν υπάρχει όμως στην απόφαση συγκεκριμένη κλίμακα. Δεν αναφέρεται, για παράδειγμα, ποια οικονομική κατάσταση αντιστοιχεί σε διαγραφή 10%, ποια σε 20%, ποια σε 30% και ποια δικαιολογεί το ανώτατο 50%.
Ο αρμόδιος αντιδήμαρχος, Χρήστος, Σερέτης απάντησε ότι οι περιπτώσεις αυτές θα έρχονται στο Δημοτικό Συμβούλιο, θα απαιτείται απόλυτη πλειοψηφία και θα εξετάζονται από την υπηρεσία και τους συμβούλους. Στη συζήτηση επανέλαβε μάλιστα δύο φορές ότι «θα το δούμε και στην πράξη».
Μόνο που εδώ ακριβώς βρίσκεται το πρόβλημα.
Ποια θα είναι αυτή η "πράξη";
Με ποια αντικειμενική μέτρηση θα αποφασίζει το Δημοτικό Συμβούλιο ότι στον έναν οφειλέτη πρέπει να διαγραφεί το 15% του κεφαλαίου, στον άλλον το 28,5% και στον τρίτο το 50%; Και πώς θα εξασφαλίζεται ότι δύο πολίτες με αντίστοιχα οικονομικά και οικογενειακά δεδομένα θα έχουν αντίστοιχη αντιμετώπιση;
Το γεγονός ότι η υπόθεση θα έρχεται προς ψήφιση στο Δημοτικό Συμβούλιο αποτελεί ασφαλώς έναν έλεγχο. Δεν αποτελεί όμως από μόνο του κριτήριο υπολογισμού του ποσοστού.
Η Μυρτώ Τσιγκούλη τελικά ψήφισε θετικά, δηλώνοντας ταυτόχρονα ότι διατηρεί την επιφύλαξή της στο συγκεκριμένο σημείο και εξηγώντας ότι ψηφίζει «ναι» επειδή πρόκειται για θέμα κοινωνικής ανάγκης. Έτσι, η θετική ψήφος της δεν αναιρεί την ένσταση που είχε μόλις διατυπώσει.
Και μία ερώτηση που είχε ήδη απαντήσει ο νόμος
Στη συζήτηση παρενέβη και η ανεξάρτητη δημοτική σύμβουλος Ελένη Φράγκου, ρωτώντας εάν ο Δήμος μπορούσε να προβλέψει περισσότερες από 48 δόσεις.
Η απάντηση του Χρήστου Σερέτη ήταν: «Δυστυχώς όχι».
Πρόκειται, όμως, για ένα από τα βασικότερα στοιχεία που προκύπτουν ήδη από το άρθρο 513 και από την ίδια την εισήγηση: το ανώτατο όριο είναι οι 48 δόσεις. Η ίδια η δημοτική απόφαση αναφέρει εξαρχής ότι οι οφειλές καταβάλλονται σε «δύο έως σαράντα οκτώ μηνιαίες δόσεις». Η ερώτηση θα μπορούσε επομένως να έχει απαντηθεί πριν από τη συνεδρίαση, με την ανάγνωση του νομοθετικού πλαισίου στο οποίο βασιζόταν το ίδιο το θέμα.
Απούσα η μείζων αντιπολίτευση από ένα θέμα άμεσου κοινωνικού ενδιαφέροντος
Ακόμη πιο εντυπωσιακή ήταν η απουσία της ΑΝΑΣΣΑ κατά τη συζήτηση και την τελική ψηφοφορία του θέματος.
Η επικεφαλής της παράταξης και κάποιοι από τους συμβούλους είχαν συμμετάσχει νωρίτερα στη συνεδρίαση, όμως μέχρι να φτάσει το θέμα της ρύθμισης των οφειλών είχαν αποχωρήσει. Στην τελική καταγραφή της απόφασης δεν εμφανίζεται κανένα όνομα συμβούλου της ΑΝΑΣΣΑ μεταξύ εκείνων που συμμετείχαν στην απόφαση. Η απόφαση 126/2026 καταγράφεται ως ομόφωνη από τους παρόντες.
Σε ένα θέμα που αφορά κατευθείαν πολίτες οι οποίοι μπορεί να βρίσκονται σε πραγματική οικονομική δυσχέρεια, η μείζων αντιπολίτευση δεν ήταν εκεί ούτε για να ρωτήσει ούτε για να τοποθετηθεί.
Οι ερωτήσεις που δεν έγιναν
Και όμως, υπήρχαν αρκετές απολύτως συγκεκριμένες ερωτήσεις που θα μπορούσαν να είχαν τεθεί πριν δοθεί η ομόφωνη θετική ψήφος:
- Με ποια στοιχεία επιλέχθηκαν ακριβώς τα τρία κλιμάκια των 24, 36 και 48 δόσεων και τα όρια των 3.000 και 10.000 ευρώ;
- Πόσοι οφειλέτες του Δήμου βρίσκονται σήμερα σε καθένα από αυτά τα κλιμάκια;
- Υπήρχε, μέσα στο πλαίσιο του άρθρου 513, νόμιμη δυνατότητα να δοθούν 48 δόσεις και σε οφειλές κάτω των 3.000 ή των 10.000 ευρώ;»
- Γιατί η παλαιότητα άνω των πέντε ετών μεταφράστηκε σε ακριβώς 12 επιπλέον δόσεις;
- Γιατί η απώλεια δύο προηγούμενων ρυθμίσεων οδηγεί αυτομάτως στον περιορισμό των διαθέσιμων δόσεων στο μισό;
- Με ποιον συγκεκριμένο τρόπο θα λαμβάνεται υπόψη η “ικανότητα αποπληρωμής” που ζητείται να τεκμηριωθεί για οφειλές άνω των 5.000 ευρώ;
- Ποιο επιτόκιο θα πληρώνει στην πράξη ο δημότης και πόσο αυξάνει το συνολικό ποσό μιας 24μηνης, 36μηνης ή 48μηνης ρύθμισης;
- Και κυρίως με ποιο ακριβώς, προκαθορισμένο και ελέγξιμο κριτήριο θα καθορίζεται η διαγραφή της κύριας οφειλής των δικαιούχων του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος από το 1% έως το 50%;
Δεν σημαίνει ότι όλες οι απαντήσεις θα οδηγούσαν σε διαφορετική απόφαση.
Σημαίνει όμως ότι θα γνωρίζαμε γιατί ψηφίστηκε αυτή η απόφαση και πώς ακριβώς πρόκειται να εφαρμοστεί στους πολίτες.
Και σε ένα θέμα τόσο άμεσα κοινωνικό, αυτό δεν είναι λεπτομέρεια.
Σχετικά άρθρα
*άρθρο 513 του ν. 5314/2026, του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Διευκολύνσεις οφειλετών
1. Οι κάθε είδους βεβαιωμένες οφειλές προς τους δήμους και τις περιφέρειες δύνανται, κατόπιν αίτησης των οφειλετών, πριν ή μετά τη λήξη της προθεσμίας καταβολής αυτών, να ρυθμίζονται και να καταβάλλονται σε δύο (2) έως σαράντα οκτώ (48) μηνιαίες δόσεις. Κατά τα λοιπά για την εφαρμογή της παρούσας εφαρμόζονται αναλογικά οι διατάξεις της υποπαρ. Α.2 της παρ. Α’ του άρθρου πρώτου του ν. 4152/2013 (Α’ 107), που ισχύουν για την υποπερ. (ii) της περ. 1α αυτής.
2. Με αιτιολογημένη απόφαση του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, καθορίζεται γενικό, αντικειμενικό πλαίσιο κριτηρίων για τον προσδιορισμό του αριθμού των δόσεων της παρ. 1, το οποίο εφαρμόζεται ομοιόμορφα σε όλες τις αιτήσεις ρύθμισης. Στα κριτήρια λαμβάνονται ιδίως υπόψη το ύψος της οφειλής, η παλαιότητα αυτής και η συνέπεια του οφειλέτη σε τυχόν προηγούμενες ρυθμίσεις, καθώς και κάθε άλλο αντικειμενικό και ποσοτικώς προσδιορίσιμο στοιχείο σχετικό με την εξυπηρέτηση της οφειλής.
3. Αρμόδιο όργανο για την παροχή των διευκολύνσεων της παρ. 1 και τη ρύθμιση είναι ο ταμίας για βασική οφειλή ποσού έως πενήντα χιλιάδες (50.000) ευρώ, η δημοτική ή περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, για βασική οφειλή ποσού μεγαλύτερου των πενήντα χιλιάδων (50.000) ευρώ και έως εκατόν πενήντα χιλιάδες (150.000) ευρώ και το δημοτικό ή περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, για βασική οφειλή ποσού μεγαλύτερου των εκατόν πενήντα χιλιάδων (150.000) ευρώ. Η απόφαση του αρμόδιου οργάνου της παρούσας για την υπαγωγή σε ρύθμιση και τον αριθμό των δόσεων είναι αιτιολογημένη, με ρητή αναφορά στα κριτήρια του πλαισίου της παρ. 2.
4. Ειδικά για τους δικαιούχους του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος των άρθρων 235 του ν. 4389/2016 (Α’ 94) και 29 του ν. 4659/2020 (Α’ 21), με απόφαση του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, η οποία λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των μελών του, δύναται να αποφασίζεται η μείωση ή διαγραφή των τόκων και προσαυξήσεων εκπρόθεσμης καταβολής και των προστίμων, καθώς και η διαγραφή έως ποσοστού πενήντα τοις εκατό (50%) της κύριας οφειλής.
5. Για οφειλές των περιφερειών, των οποίων η ταμειακή υπηρεσία διεξάγεται από τη Φορολογική Διοίκηση, αρμόδια όργανα για τη χορήγηση των διευκολύνσεων του παρόντος είναι τα οριζόμενα στην παρ. 3.
6. Από το παρόν εξαιρούνται οι οφειλές από συμβάσεις.
Δεν επιτρέπεται η αναδημοσίευση του παρόντος κειμένου και των φωτογραφιών.
0 Σχόλια